Boekrecensie: HEX, Thomas Olde Heuvelt

Onder welke steen heb ik de afgelopen jaren gelegen? Dat is wat ik denk na slechts één hoofdstuk van dit boek te hebben gelezen. Met enige schaamte moet ik bekennen dat ik dit boek alleen maar heb gekocht, omdat ik ergens tijdens de Boekenweek mijn trein miste en dus tijd had om in de AKO op het station rond te neuzen. En ik wilde het boekenweekgeschenk hebben. Normaal koop ik helemaal geen ‘echte’ boeken meer (jeweetwel, die met een kaft en papieren bladzijden), maar lees ik continu op mijn e-reader. Het duurde ook zowat twee dagen voor ik gewoon bladzijden ging omslaan in plaats van erop te tikken in de hoop dat op wonderbaarlijke wijze de volgende pagina zou verschijnen.

Maargoed, HEX verscheen voor het eerst in Nederland in 2013 en werd niet heel populair. In 2016 kwam een voor de Amerikaanse markt aangepaste versie uit in Amerika en werd daar wel een groot succes! Stephen King vond het boek ‘briljant en volstrekt origineel’ en The Gardian schreef: ‘Dit doet denken aan Spielberg. Een fantastisch en onvergetelijk verhaal.’ De Amerikaanse versie heeft, behalve een compleet andere locatie, ook een compleet ander einde. De Nederlandse versie is vervolgens opnieuw uitgebracht met dit nieuwe einde en werd nu wel bekender in Nederland. Thomas Olde Heuvelt zat in September 2016 ook bij De Wereld Draait Door om het over zijn succes te hebben. Ook dit heb ik volledig gemist… Maar beter laat dan nooit, lag deze herschreven versie van HEX de afgelopen week naar mij te lonken vanaf mijn nachtkastje en vanuit mijn werktas.

Zoals je wel kunt raden aan de hand van de titel, gaat dit boek over een heks. Deze heks doolt al 350 jaar lang door het oer-Hollandse dorp Beek. Ze verschijnt overal in Beek: De straten, winkels, tuinen, het bos, en als je pech hebt staat ze ineens in je woonkamer of naast je bed terwijl je ligt te slapen. Wie eenmaal in Beek gaat wonen, staat onder invloed van deze heks en kan het dorp nooit meer voor langere tijd verlaten (op straffe van de zelfdood). Een dode heks met dichtgenaaide mond en ogen trekt normaliter nogal de aandacht en daar zit dit dorp niet op te wachten. De ervaring is namelijk dat de heks, als ze niet met rust gelaten wordt, dood en verderf zaait. Het is ook van cruciaal belang dat haar ogen altijd gesloten blijven, om haar krachten te beteugelen! Om dus een boel narigheid te voorkomen zijn er strenge regels over de omgang met de heks (geen omgang toegestaan), is er een HEX-app waarmee bewoners elkaar op de hoogte houden van haar huidige locatie en is er een HEX-controlecentrum dat er alles aan doet om de heks voor buitenstaanders te verbergen. Hoewel dit soms wat ongeloofwaardig is, vind ik het echt geweldig bedacht en het maakt het boek afwisselend griezelig en hilarisch.

De ellende begint eigenlijk pas echt als een groep jongeren besluit filmopnames te maken van deze heks om haar wereldwijd bekend te maken via social media. Dit loopt uit de hand, de heks raakt geprikkeld en vanaf dan gaat alles bergafwaarts. Dit perspectief, waarbij je hier en daar niet exact leest wat er gebeurt, maar een beschrijving krijgt van de gemaakte filmopnames, doet mij erg denken aan Blair Witch. Het maakt het verhaal extra spannend en uitstekend geschikt voor een verfilming, die er ook gaat komen. Ik vond het boek al dusdanig spannend dat ik me aan de verfilming niet ga wagen, want dan slaap ik waarschijnlijk dagenlang niet.

De heks eist slachtoffers en de angst die vervolgens door Beek waart, maakt dat mensen hun toevlucht zoeken in bijgeloof. Ook steekt de primitieve behoefte om een zondebok aan te wijzen de kop op. Wie heeft de heks kwaad gemaakt? Het dorp vervalt in Middeleeuwse praktijken. Dit is naar mijn idee heel overtuigend neergezet. Ik kan me prima voorstellen hoe een ‘beschaafde’ maatschappij uit angst en onzekerheid, door een dreiging die ze niet begrijpen, verandert in een ongeregeld zooitje barbaren. Je ervaart dit proces door de ogen van verschillende Bekenaren. Je krijgt echt een kijkje in een aantal zieke zielen, waardoor je snapt waar alle hersenspinsels vandaan komen en je krijgt het gevoel machteloos toe te moeten kijken hoe alles volledig in de soep draait. Prachtig!

Hoe het precies afloopt verklap ik natuurlijk niet, maar ik moet zeggen dat het einde voor mij een beetje uit de lucht kwam vallen. Misschien komt dat doordat dit einde jaren na uitgeven nog is gewijzigd. Op de valreep wordt er nog even een compleet nieuwe wending gegeven aan de schuldvraag. Ik vind het op zich een prima ontknoping, maar het viel nu wel erg rauw op mijn dak. Aan de andere kant vind ik het dan wel weer een pluspunt dat het einde heerlijk gruwelijk theatraal is! Je snapt bijna niet hoe het Thomas Olde Heuvelt überhaupt nog gelukt is een moreel vraagstuk te verwerken in al die horror. Petje af.

Een ander minpuntje vind ik het taalgebruik van de groep jongeren die de heks probeert te filmen. Het hangt allemaal een beetje van ‘fuck’, ‘flikker’ en ‘shit’ aan elkaar en ik krijg soms de indruk dat ze ofwel een behoorlijke taalachterstand hebben opgelopen door het continu rondhangen in een achterstandswijk, of dat ik op mijn 26e gewoon al zo’n zeur ben geworden die continu klaagt over de jeugd van tegenwoordig. Kies maar…

Maar samenvattend, vind ik dit echt een te gek boek. Ga het lezen! Het verhaal is ontzettend origineel en onwijs spannend. Zodra ik gewend was aan de schrijfstijl vlogen de pagina’s om en ik baalde toen ik het uit had. Het einde vraagt ook eigenlijk wel om een vervolg, vind ik. Gelukkig heeft Thomas Olde Heuvelt ook al wat andere boeken geschreven, onder ander: Leerling Tovenaar Vader & Zoon (2009) en Harten Sara (2011). Ook is er al een nieuw boek in aantocht: Iets over een bergbeklimmer die wordt bezeten door de berg. Ik kan voorlopig wel lekker verder griezelen! Dus lieve mensen, kom ook onder jullie stenen vandaan en open de ogen voor deze bizarre thriller van Hollandse bodem!

Een gedachte over “Boekrecensie: HEX, Thomas Olde Heuvelt

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *